banner

Öğretmenin, öğrenci başarısına katkısı nedir?




Yeni Zellanda Auckland Üniversitesi’nde eğitim profesörü olan John Hattie, 2009 yılında yayınlanan Visible Learning adlı kitabında, çok önemli bir meta analiz çalışmasına yer verdi. 15 yıla yakın süren araştırma için, yaklaşık 50 bin araştırma ve 800 meta analizini taradı. Milyonlarca öğrencinin verisini içeren çalışma, okullarda, öğrenmeyi geliştirme konusunda işe yarayan yöntemleri bulmak için bugüne kadar yapılmış en büyük kanıta dayalı araştırma niteliğini taşıyor.

Hattie, öğrenci başarısını etkileyen faktörleri 6 alanda inceledi: Öğrenci, Ev, Okul, Müfredat, Öğretmen, Öğretim stratejileri

Bu analize bağlı olarak, bir öğrenme ve öğretme modeli de geliştirdi. Her faktör için etki büyüklüğü (EB) analizi yaparak, 0,40 ve üstünde olan verileri “etkili” kabul etti. Bu şekilde yapılan bir analizi incelemek için, yalnızca “0,40’tan büyük” diye bir yorum yapmak doğru olmayabilir çünkü detaylı okuyunca farklılıklar oluşabiliyor. Örneğin ev ödevinin etki büyüklüğü, okulun ilk yıllarında bunun altındayken, lisede oldukça üstünde seyrediyor. Dolayısıyla bazen farklı düzeylerde detaylı okuma yapmak, bize yorumlama şansını veriyor.

Hattie’nin çalışmasıyla ilgili bazı sonuçları, bundan sonraki yazılarımda da paylaşacağım. Bu ayki yazımın odağı, öğretmen faktörü...

“Öğretmenler fark yaratır” genel kabul görmüş bir algıdır ancak bazen yanıltıcı olabilir. Hattie, “Tüm öğretmenler etkili ve uzman değildir, hepsinin öğrenciler üzerinde çok güçlü etkileri yoktur” diyor ve uzman öğretmenleri,

- Mücadeleci, meydan okuyan

- Mesleği derinlemesine temsil eden

- İzleme ve geribildirime odaklanmış

olarak 3 temel yaklaşımla tanımlıyor. Hattie’ye göre, uzman bir öğretmen, meslektaşlarıyla düzenli aralıklarla öğretimin kalitesini tartışmak ve değerlendirmeler yapmak için şu konularda konuşur:

- Meslektaşlarının ve kendi öğrencilerinin, öğrenme çıktılarının ilerlemesini

- Öğretimlerini nasıl geliştireceklerini

- Öğretimlerini nasıl değiştireceklerini

- Yaptıklarının yeterli etkiyi sağlamadığını anladıklarında, bunu değiştirip geliştirmeyi kanıtlara bağlı olarak nasıl yapacaklarını

Öğretmen faktörünü incelerken de şunları analiz ediyor:

1. Hizmet öncesi öğretmen eğitimi: EB: 0,11

Hizmet öncesi öğretmen eğitimi, bazı becerilerde yüksek etkiye sahip olmasına rağmen, etkili öğrenme sonuçları üzerindeki etkisi, önemsenmeyebilecek kadar düşüktür. Bu doğrultuda, öğretmen okullarında okuyan öğrencilerin, önyargılarından kurtulabilmeleri için, öğretimi öğrencilerinin gözünden görebilmeye cesaretlendirilmeleri gereklidir.

2. Mikro öğretim: EB: 0,88

Mikro öğretim; analiz, yansıtma, canlandırma, kayıt, gözlem ve geribildirimi kapsayan ve daha çok aday öğretmenlerde kullanılan öğretim laboratuvarı benzeri uygulamalara denir. Bu uygulama, her tecrübeden öğretmen için kullanılabilir ve birebir çalışıldığı için de öğrenci başarısına oldukça yüksek oranda etki sağlar.

3. Öğretimin kalitesi: EB: 0,44

Bu kapsamda analiz edilen araştırmaların büyük çoğunluğu, öğretmenlerin öğrenciler tarafından değerlendirilebildiği üniversitelerde yapılmıştır. Burada; zorlayıcı, yüksek beklentileri olan, kendi branşlarını öğrenmek için cesaretlendirici ve branşlarını en yüzeyden en derinine kadar değerli bulan öğretmenler, öğrenciler tarafından kaliteli ve iyi öğretmenler diye tarif edilir. “Öğrenmenin görünürlüğü, öğrenci gözüyle algılandığı gibi, öğretmenler tarafından da algılanabilmelidir ki ona göre görünür öğretim yapılabilsin diyen” Hattie, aynı zamanda yetersiz öğretimin etkilerinin yıkıcı olabileceğini belirtiyor; hatta bu etkinin sonraki yıllarda da süreceğine dikkat çekerek, “kaliteli öğretim”in altını çiziyor.

4. Öğretmen öğrenci ilişkisi: EB: 0,72

Öğretmen öğrenci iletişiminde farklı boyutlar bulunuyor. Özellikle emir verici ve yönlendirici olmayan, empati becerisi yüksek ve teşvik edici olan öğretmenlerin, öğrenci başarısına, görünür öğrenmeye etkisinin büyük olduğu yorumlanıyor.

5. Mesleki gelişim programları: EB: 0,62

Mesleki gelişim programlarının, öğretmenlerin öğrenmesi üzerindeki etkisi açıkça görülüyor (EB: 0,90) ama davranışlarını-öğretimlerini değiştirmeye aynı şekilde etki etmiyor (EB: 0,60). Öğretmenlerin mesleki gelişim programlarının öğrenmeye karşı tutumları ise daha düşük (EB: 0,42) ve öğrencilerin öğrenmesinin, başarısı üzerindeki etkisi çok daha düşük (EB: 0,37). Bu sonuçlardan görüldüğü gibi, öğretmenlerin mesleki gelişimi konusunda da fark yaratan yöntemler olmalı ki öğrenci başarısına etki etsin. Bu konuda en yüksek etki gösteren mesleki gelişim yöntemleri ise şöyle:

- Sınıfta öğretim sırasında yapılan gözlem

- Mikro öğretim

- Görüntülü ve sesli kayıtlar üzerinden geribildirim

- Pratik yaptırarak geribildirim

6. Beklentiler: EB: 0,43

Öğretmenlerin beklentisini “Şaşırmaya hazır ol” anlayışı özetleyebilir. Okulun ve öğretmenin zorlayıcı olması, öğrencilerin kapasitelerine uygun, ölçülebilir ve yüksek alan bilgisiyle öğretimi gerçekleştirmesi, öğrencinin başarısı üzerinde yüksek etkiye sahip.

7. Öğrenciyi etiketlememek: EB: 0,61

Araştırmaların çoğu, öğrenci başarısından çok yapabilirliğine odaklanıyor. Öğrencileri; özel eğitim çocukları, üstün yetenekliler gibi kategorilere ayırmak değil, bilişsel ve gelişim özelliklerine uygun öğretim gerçekleştirmek, yapabilirlik üzerinde büyük etkiye sahip.

8. Öğretmenin açıklığı, anlaşılırlığı: EB: 0,75

Burada sözü edilen, öğretmenlerin öğrenme ve öğrenme başarısı konusundaki eğilimlerinin, öğrenciler tarafından açıkça anlaşılabilmesi ve gözlemlenebilmesidir. Hatta etki, öğrencilerin öğretmenlerini gözlemlemesinden ziyade, değerlendirebildiklerinde daha fazla artmaktadır.

Sonuç olarak Hattie, şöyle diyor, “Öğrenci başarısında %50 oranla genetik, %30 oranla öğretmen ve %20 diğer faktörler etkilidir”. Açıkça görülüyor ki öğrencilerin başarısına etki eden faktörler içerisinde, değiştirebileceğimiz en büyük oran, öğretmenlerdir. Bu noktada altını çizmek gerekir ki bir öğrencinin, öğretmeni kim olursa olsun aynı kalitede öğretim alabilmesi, bütünsel başarı için kaçınılmaz bir gerçektir. Okulların, bütünsel olarak öğretmekten çok öğrenmeye odaklanması, YOOK (Yaşam için Olumlu Okul Kültürü) oluşturmak için çalışması gerekir.

Bu analizi derinlemesine çalışınca, okullarımızı, meslektaş çemberleri yoluyla öğrenme çıktılarına odaklayarak geliştirmemiz gerektiğinin altını bir daha çizmeli, bu yönde çalışmaya devam etmek için motivasyonumuzu yüksek tutmalıyız diye düşündüm.

Her öğretmenin, öğrencisinin başarısına etkisinin sabit olmadığını düşünerek, onların öğrenme ve gelişimini izlemeye, artırmaya odaklanmış değişim uzmanları olarak çalışması gerekiyor. Bunun için de meslektaş çemberleri ve bu çemberlerde öğrenme yoldaşlarına çok iş düşüyor.

Kayhan Karlı

YASAL UYARI:

Yayınlanan köşe yazısı ve haberlerin tüm hakları ESM Yayıncılığa aittir. Kaynak gösterilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı özel izin alınmadan kullanılamaz.


Kayhan Karlı Yenilikçi Öğrenme ve Öğretme Merkezi Kurucusu

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
Önceki Sonraki

Nitelik mi? Nicelik mi?

Kayhan Karlı / Eğitimci - YÖM Okulları Kurucusu O...

Kayhan Karlı: Anlamlı bir öğrenme yılı o…

Kayhan Karlı - Eğitimci – Yazar/ YÖM Okulları Kuru...

Kayhan Karlı: Söylemek, istemek gerek!

Kayhan Karlı / YÖM Okulları Kurucusu Eğitim, bu ü...

Yeni Okul Paradigması!

Kayhan Karlı / YÖM Okulları Kurucusu Son yıllarda...

Özel okullar mı? Bağımsız okullar mı?

Kayhan Karlı - YÖM Okulları Kurucusu Aslında özel...

Öğretmenlerin mesleki gelişimi: Gereksiz…

Kayhan Karlı - YÖM Okulları Kurucusu Bugünlerde p...

Eğitim Sistemi mi yoksa Sistemin Eğitimi…

Kayhan Karlı - YÖM Okulları Kurucusu Eğitim siste...

Ödev mi? Görev mi? Görev savma mı?

Kayhan Karlı / YÖM KurucusuOkul dönemi hızlı bir ş...

Müfredat değil ekosistem

Kayhan Karlı / YÖM Kurucusu Sonunda uzun ve hiç u...

Eğitim gerekli midir?

Kayhan Karlı / YÖM Kurucusu 15 Temmuz kalkışmasın...

Dünya´yı güzellik kurtaracak!

Kayhan Karlı / Yenilikçi Öğrenme ve Öğretme Merkez...

İlk söz: Eğitim Gerekli midir?

Kayhan Karlı / YÖM | Yenilikçi Öğrenme Merkez...

Odaklanmış öğrenenler oluşturmak için…

Kayhan Karlı / YÖM Kurucusu Son dönemde hem eğiti...

Atom Karınca öğretmenime saygıyla

Kayhan Karlı / Yenilikçi Öğrenme Merkezi Kurucusu ...

İnnovatif-Yenilikçi Okulların DNA´sı

Kayhan Karlı / Yenilikçi Öğrenme Merkezi Kurucusu ...

Öğrenme odaklı okul mekanları

Kayhan Karlı / Kurucu /Yenilikçi Öğrenme Merk...

Okullarımız Yeni Döneme Hazır mı?

Yeni bir eğitim dönemine hazırlıkların başladığı ş...

Tasarım Odaklı Düşünme Eğitimi Nasıl Dön…

Tasarım Odaklı Düşünme (TOD) bir anlayıştır. TOD,...

Hızla değişen dünyamızda öğretmenlik…

21. Yüzyıl geldi ve büyük bir hızla toplum yaşamı ...

Öğrencilerinizi harekete geçirebileceğin…

Seni ne motive eder? Kendimize belki de sormamız g...

Öğrenci merkezli ölçme-değerlendirme

Eğitim dünyamızda belki de en çok sınavlardan ve s...

Öğrencilerde üst biliş geliştirmek için …

Yeni bir döneme başlarken sınıflarda öğrenmenin ka...

Değerler eğitimi mi yoksa değerleri olan…

Kayhan Karlı, Şura'da tartışma konusu olan Değerle...

Dönüşümlü düşünme (2)

Aslında yaşamın içinde çok ihtiyacımız olan “Dönüş...

Dönüşümlü düşünmenin sınıflandırılması

Kayhan Karlı yazdı: Dönüşümlü düşünmenin sınıfland...

Sınıflarda üst düzey düşünme becerilerin…

Yeni bir eğitim ve öğretim yılına girdiğimiz bu ay...

Demokratik Toplum ve Eğitim

Bu yazıyı yazmak benim için oldukça zorlayıcı oldu...

21. yüzyılın okulu için yeni bir pozisyo…

Öğretmenlik mesleğinde deneyimin önemi, gerçekten ...

Son 10 yılda eğitimde neler yaşandı?

Artı eğitim’in onuncu yılına ulaşmış olmak gerçekt...

Meslektaş Çemberinde kendi çayını demle.…

Geçtiğimiz günlerde edsurge sitesinde bir yazıyı o...

Merak ve soru sorma becerileri…

Geçtiğimiz aylarda bir okulda öğrenme yoldaşlığı y...

Eğitimde İnovasyon yani Eğitinovasyon…

Son yıllarda inovasyon hakkında neredeyse tüm sekt...

Flipped Classroom yani Tersyüz Sınıflar

Ken Robinson kendisiyle yapılan bir röportajda ¨öğ...

Yaratıcı Düşünme Eğitimi...

Birçok ülke, okullarının yaratıcı düşünmeye verdiğ...

Okul temelli, iş ile bütünleşik mesleki …

Son dönemde pek çok ortamda okulda koçluk ve öğret...

Öğrencilerinize öğrenme yoldaşlığı yapab…

Yıllar içinde pek çok bilim insanı nasıl öğreniyor...

Öğretmenler Günü ve Ötesi…

Her yıl bu dönemde öğretmenler hatırlanır, yazılar...

Öğrencinin öğrenmesini geliştirmek için …

Son yıllarda eğitimcilerle her düzeyde çalışmaları...

Yeni liderlik...

Geleneksel liderler ve geçmişin liderliği 21. Yüzy...

Okullar için ‘özdeğerlendirme’ kriterler…

Bu ay  Özel Okulların özdeğerlendirmesi hakkı...

‘Karar almak aslında bir vazgeçmedir, te…

"Üniversite adayları, tam şu günlerde tercih liste...

ÖRAV’a ‘siyasi linç’ mi uygulanıyor?

Bu yazımda, uzun süredir yazmakta olduğum köşemi k...

Düşünme becerilerini artıran öğrenme ort…

Onca kalabalığın ve koşuşturmanın içinde kendi dün...

Sınıfı Yönetmek mi? Öğrenmeyi Yönetmek m…

Sınıfı Yönetmek mi? Öğrenmeyi Yönetmek mi? Öğ...

Okul neden değişecek!

Önümüzdeki yıllarda okul ve öğrenme süreçlerinin b...

Öğrenme ortamları tasarım mühendisi olar…

Bilgeliği üç yolla öğrenebiliriz; ilki yansıtma ki...

Eğitimde teknoloji entegrasyonunda öğret…

Etkili öğretmenler öğrencilerinin ilgisini çekmek ...

Türkiye Özel Okullar Birliği Eğitim Semp…

Her yıl olduğu gibi bu yılda Türkiye Özel Okullar ...

Ödev ve Motivasyon; Ev ödevinde işe yara…

Günümüzde pek çok öğrenci ev ödevi olarak verilen ...

Etkin Öğrenme...

Etkin öğrenme, hem öğretmenlerin hem de öğrenenler...

Öğretmenin Sınırı Yok Projesinden Öğrend…

Öğretmenin Sınırı Yok Projesinden Öğrendiklerimiz....

Sorular mı? Cevaplar mı?

“İyi öğretme sanatı, öğrencilerin ne olduğunu bild...

Mesleki Gelişimin sınıflara ve öğrenci b…

Son yıllarda okullarda meslektaşlarımızla yaptığım...

2050’ye Doğru Eğitim Sistemimiz

Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) rakamlarına göre,...

2030 Yılının Çalışanları Okullu Oluyor…

Bu yıl 4+4+4'le okula ilk adımını atan minikler 20...

Öğretmene Bonservis ve Sınav…

Eğitimcilerin tatilde oldukları Ağustos ayında yin...

Eylül 2011’den Eylül 2012’ye Bakış…

Bir eğitim yılını daha geride bıraktık. Tartışmala...

Öğrenme ve Liderlik Üzerine

Öğrenme ve Liderlik Enstitüsü’nün Gerekçesi ve Yap...

Öğretmenleri kim eğitecek?

Son günlerde herkes öğretmenlerin yetersizliği ve ...

Öğretmenin, öğrenci başarısına katkısı n…

Yeni Zellanda Auckland Üniversitesi’nde eğitim pro...

Bir öğretmeni büyük öğretmen yapan nedir…

“Her gerçeğin dört köşesi vardır. Bir öğretmen ola...

Ya bütün şıklar yanlışsa? Sokrat hizmet …

Öylesine bir dönem yaşıyoruz ki çocuklarımız maruz...

Kayhan Karlı: Dijital bilgelik yolculuğu…

Ocak ayının son haftasında Türkiye Özel Okullar Bi...

Mesleki Gelişim ama NASIL?

Bugünlerde pek çok kişi eğitim ile ilgili sorunlar...

Öğrenme yoldaşı kimdir?

Öğrenme yoldaşlığını, meslektaşların birlikte çıka...

Cumhuriyetin 100. yılında öğretmen profi…

Bu yıl okula başlayan yedi yaşındaki çocuklarımız ...

Bilmek, öğrenmek ve anlamak

Bugünlerde eğitimciler okulları ve kendilerini yen...

Okul ve öğrenme

Eğer öğrencilerimizi hayatlarının geri kalanı için...

Kayhan Karlı - Öğretmen Akademisi

Kayhan Karlı Yenilikçi Öğrenme ve Öğretme Merkezi Kurucusu


Egitimtercihi.com
5846 Sayılı Telif Hakları Kanunu gereğince, bu sitede yer alan yazı, fotoğraf ve benzeri dokümanlar, izin alınmadan ve kaynak gösterilmeden kesinlikle kullanılamaz. Bilgilerin doğru yansıtılması için her türlü özen gösterilmiş olmakla birlikte olası yayın hatalarından site yönetimi ve editörleri sorumlu tutulamaz.